კორონავირუსის კრიზისის დროს უკრაინის კულტურა საფრთხის ქვეშ დგას

გამოქვეყნებულია კულტურა
ხუთშაბათი, 21 მაისი 2020 16:11

ქვეყანაში კორონავირუსის გავრცელების წინააღმდეგ ბრძოლას, უკრაინის მთავრობას შეუძლია შესწიროს უკრაინის ერთ-ერთი მთავარი ღირებულება „ევრომაიდანის“ შემდეგ - მისი კულტურა. 2020 წელს ფინანსთა სამინისტრო გეგმავს კულტურისთვის დაფინანსების შემცირებას 7 მილიარდი გრივნით. UkraineWorld- მა შეისწავლა ეს საკითხი და გაიგო თუ რატომ მიიჩნევს ზოგიერთი შემოქმედებითი ინდუსტრიის წარმომადგენელი, რომ ამან შეიძლება კატასტროფა გამოიწვიოს.

27 მარტს ათასობით უკრაინელი შეუერთდა ონლაინ პროტესტს სახელწოდებით "არა კულტურის განადგურებას!". ეს ინიციატივა იყო სასოწარკვეთილი პასუხი მთავრობის გეგმასთან დაკავშირებით, რომ შეამციროს სახელმწიფო ბიუჯეტის ხარჯები და გადანაწილდეს ეს თანხები უკრაინაში კორონავირუსების გავრცელების წინააღმდეგ საბრძოლველად.

მაგრამ ქვეყნის კულტურული სექტორის ექსპერტები აფრთხილებენ ყველას: სასიცოცხლო მნიშვნელობის მქონე სფეროების დაფინანსების შემცირება, კერძოდ, კინო, წიგნები და ტურიზმის განვითარება, დიდ დანაკარგებს გამოიწვევს, როგორც პირად გეგმებში, ისე ეროვნული მასშტაბით. აქ მოცემულია უკრაინული კულტურის წარმომადგენლების რამდენიმე ძირითადი არგუმენტი, რომლებიც ეწინააღმდეგებიან გადაწყვეტილებას კულტურის ბიუჯეტის დაფინანსების შემცირების შესახებ. 

იულია სინკევიჩი, ოდესის საერთაშორისო კინოფესტივალის გენერალური პროდიუსერი:

ჩვენ ვხედავთ, რომ უფრო განვითარებულ ქვეყნებში და, თუნდაც ნაკლებად განვითარებულში, მთავრობები არ ამცირებენ კულტურის სფეროს ბიუჯეტს, არამედ ქმნიან დამხმარე ფონდებს. ისინი კი გაცილებით აღემატება დაგეგმილ ბიუჯეტს, მსოფლიოში არსებული კორონავირუსული ვითარების მიუხედავად.

დიდმა ბრიტანეთმა შემოიტანა 160 მილიონი ფუნტის სწრაფი დახმარების რეაგირების პაკეტი თავისი კულტურული სექტორისთვის, გერმანიამ გამოყო 50 მილიარდი ევროს დახმარება კრეატიული ინდუსტრიის მხარდასაჭერად, ხოლო იტალიამ - 130 მილიონი ევრო თეატრსა და კინემატოგრაფიაში არსებული ვითარების გასაუმჯობესებლად.

ნიკოლაი კნიაჟიტსკი, პარლამენტის ჰუმანიტარული და ინფორმაციული პოლიტიკის კომიტეტის წევრი:

ჩვენი კომიტეტი ერთხმად ეწინააღმდეგებოდა უკრაინული კულტურისთვის ბიუჯეტის შემცირების საკითხს, მიუხედავად პარტიული კუთვნილებისა. საკარანტინო რეჟიმის დროს ადამიანებს უნდა ჰქონდეთ წიგნების წაკითხვისა და ფილმების ყურების შესაძლებლობა, თუმცა სხვა მნიშვნელოვან სექტორებსაც სჭირდებათ მხარდაჭერა. უნდა გვახსოვდეს, რომ ვირუსული ომის გარდა, ჩვენ კიდევ ერთი ომი გვაქვს უკრაინის აღმოსავლეთში.

”აშკარაა, რომ თუ ჩვენ საკუთარ კულტურულ პროდუქტებს არ წარვადგენთ, ამ ნიშას რუსული კულტურული პროდუქტი დაიკავებს”.

ჩვენ გვესმის, რომ უკრაინასა და მის ფარგლებს გარეთ საკარანტინო რეჟიმის გამო, არაერთი კულტურული ღონისძიება აღარ გაიმართება. ეს ხარჯები შეიძლება შემცირდეს და გადაეცეს ჯანდაცვის მუშაკებს ან სხვა სოციალურ მუშაკებს საჭიროებებისთვის. ამასთან, აუცილებელია ეროვნული კინოს სხვაგვარად მხარდაჭერა. მაგალითად, უკრაინის კულტურულმა ფონდმა ან უკრაინის სახელმწიფო ცენტრმა შეიძლება გამოაცხადოს სცენარის კონკურსი, რათა ხალხს მისცეს შესაძლებლობა დაგეგმოს და მოამზადოს მომავალი გადაღებები.

გასულ წელს, უკრაინის წიგნების ინსტიტუტმა გამოყო 100 მილიონი გრივნა ბიბლიოთეკებისთვის წიგნების შესაძენად. წელს, თანხა 20 მილიონამდე შემცირდა და არავის აინტერესებს გამომცემლობების და წიგნების მაღაზიების შემდგომი ბედი.

თქვენ ასევე უნდა იფიქროთ რეგიონებზეც. უკრაინამ შეამცირა დაფინანსება ადგილობრივი ბიუჯეტებისთვის და პირველი, რასაც ისინი აკეთებენ, არის კულტურაზე ხარჯვითი ნაწილის შემცირება.

ანნა მაჩუხი, უკრაინის კინოაკადემიის თანადამფუძნებელი და აღმასრულებელი დირექტორი:

ჩვენი აკადემიის ამოცანაა უკრაინული კულტურის პოპულარიზაცია, მაგრამ ამჟამად საერთოდ მის გადარჩენაზე ვსაუბრობთ.

”კულტურული ცხოვრების ხანმოკლე შეფერხებაც კი საფრთხეს უქმნის ერის გადარჩენის საკითხს. წლის განმავლობაში დაპაუზებამ კი, სულ მცირე, რამოდენიმე წლით შიძლება უკან დაგვხიოს“.

2006-დან 2010 წლამდე მაქსიმუმ 1-2 ფილმი გვქონდა გადაღებული. 2011 წელს კინოთეატრებში არცერთი უკრაინული ფილმი არ გადიოდა. უკრაინული კინოს ეგრეთ წოდებული რენესანსის დროს, 2009-2019 წლებში გამოვიდა 100-ზე მეტი უკრაინული ფილმი. ახლა ჩვენ აღარ ვლაპარაკობთ ფილმების რაოდენობაზე, არამედ ვსაუბრობთ მის ხარისხზე. ჩვენ ყველას დავანახეთ, რომ უკრაინას თავისი ადგილი აქვს მსოფლიო კინოში.

10 ათასზე მეტი ადამიანია დასაქმებული ამჟამად კინოინდუსტრიაში, და არის საფრთხე, რომ აღნიშნული სექტორი შეიძლება სახელმწიფო დახმარების და საარსებო წყაროს გარეშე დარჩეს.

პაველ სუშკო, პარტია "ხალხის მსახურის" საპარლამენტო ფრაქციის თავმჯდომარის მოადგილე:

როგორც უკრაინის პარლამენტის დეპუტატს და უკრაინაში კინემატოგრაფიისა და რეკლამირების სფეროში შემავალი ქვეკომიტეტის ხელმძღვანელს, მიუღებლად მიმაჩნია კულტურის სფეროს დაფინანსების შემცირება.

როგორც კი გავიგეთ შესაძლო სეკვესტრის შესახებ, კომიტეტში ყველანი ერთ მუშტად შევიკარით. აქვე ჩვენ წარმოვადგინეთ მონაცემები თუ რა ეკონომიკურ და სოციალურ შედეგებს მოიტანს ამ გადაწყვეტილების აღსრულება:

 

1. საწარმოთა დაშლა ეკონომიკის კრეატიულ სექტორში;

2. კრეატიული ეკონომიკის პროდუქციის ექსპორტის შემცირება;

3. უმუშევრობის ზრდა კინოწარმოების, ტურიზმისა და ბეჭდვის სფეროში;

4. ადამიანური რესურსის და პოტენციალის დაკარგვა;

5. უკრაინის მოსახლეობის კულტურის ზოგადი დონის დაქვეითება, ასევე დანაშაულის და „სოციალური“ დაავადებების ზრდა;

6. უკრაინული საზოგადოების მულტიკულტურული ბუნების გაცნობიერების არარსებობა და პატრიოტიზმის დონის ზოგადი ვარდნა;

7. სამოქალაქო საზოგადოების ინსტიტუტების განვითარების პროცესების შენელება და ა.შ.

 

ირმა ვიტოვსკაია, უკრაინელი მსახიობი:

ეს 90-იანი წლების კოშმარს მაგონებს. მე ვარ უკრაინის კულტურული ფონდის ერთ-ერთი ექსპერტი, რომლის მრავალი პროექტი ახლა გაურკვევლად არის შეჩერებული. მაგრამ კინემატოგრაფია ტექნიკურად რთული სფეროა, რომელიც ახლახან შევქმენით.

ჩვენ უნდა ვეძიოთ კომპრომისული შესაძლებლობები. კულტურა ქმნის ეთიკის კოდექსს, რომელიც მნიშვნელოვანია იმ სირთულეების ფონზე, როგორიცაა კორონავირუსული პანდემია. ეს არის როგორც გამოწვევა, ისე „მარკერი“, რომელიც საზოგადოებაში ბევრ რამეს აღნიშნავს.

”ჩვენ არ ვიცით როგორი იქნება საგარეო ატმოსფერო, ასე რომ, მორალური კოდექსი, რომელსაც კულტურა გვაძლევს, მნიშვნელოვანია, რომ ადამიანები სასოწარკვეთილებაში არ ჩაცვივდნენ”.

 მათთვის, ვინც ფილმებზე მუშაობს, დაპაუზების ერთი წელი შეიძლება ათი წელი გახდეს. ეს არის ინფორმაციის უსაფრთხოების, კრეატიულობის და კონკურენტუნარიანობის საკითხი. ჩემთვის, როგორც მსახიობისთვის, ამ სფეროს გაჩერება მეტად კრიტიკულია. ჩვენ შეგვიძლია დავკარგოთ ყველაფერი ის, რაც ამდენი ხნის განმავლობაში შევქმენით.

 

აღნიშნული სტატია პირველად გამოქვეყნდა საიტზე «UkraineWorld».

ავტორი: ირინა მატვიიშინ

ჟურნალისტი და ანალიტიკოსი UkraineWorld- ში «Интерньюз-Украина»- ში.

უკრაინა მზად არ არის: ჩერნობილის ხანძრის გაკვეთილები

გამოქვეყნებულია მსოფლიო
სამშაბათი, 19 მაისი 2020 13:21

ბოლო რამ, რაც 2020 წლის აპრილშის აჭირო იყო მტანჯველი ომით და პანდემიით შეპყრობილ უკრაინაში, - იყო ახალი დრამა. სამწუხაროდ, ზუსტად ასეც მოხდა.

თვის უმეტესი პერიოდის განმავლობაში, კორონავირუსის კრიზისი და რუსეთთან მიმდინარე სამხედრო კონფლიქტი დროებით უკანა პლანზე გადავიდა ჩერნობილის ზონაში გაჩენილი ხანძრების გამო. ამიტომ უკრაინულ პრესაში მაშინვე გამოჩნდა კრიტიკული წერილებიც. ამ ხანძარმა აჩვენა უკრაინის მოუმზადებლობა ასეთი საგანგებო სიტუაციების დროს და გახდა ერთგვარი გაფრთხილება, რაც იმაზე მიუთითებდა, თუ რა შეიძლება მოსალოდნელი ყოფილიყო ზაფხულის ცხელი თვეების განმავლობაში ქვეყანაში არსებული მაღალი ტემპერატურის შენარჩუნების შემთხვევაში.

ჩერნობილის ზონაში ტყის ხანძრების გაჩენის შესახებ ახალი ამბები პრესაში პირველად 4 აპრილს გამოჩნდა, მაგრამ ამას ერთ კვირაზე მეტი დასჭირდა, სანამ ისინი უკრაინულ სოციალურ ქსელებში გახდებოდნენ განხილვის ცხელი თემა. როდესაც უკრაინელთა უმეტესობამ მეოთხე კვირა სახლში კოროვირუსულ კარანტინში გაატარა, მხოლოდ ამის შემდეგ გამოჩნდა ტყის ხანძრების ფოტოები სატელიტურ რუქებთან ერთად. ახლომდებარე კიევის მაცხოვრებლებმა ეს სურათები 1986 წლის ჩერნობილის ატომური ელექტროსადგურის კატასტროფას შეადარეს და მათ ახალი ბირთვული საფრთხის შიში გაუჩნდათ, რადგან იწვოდა რადიოაქტიური ტყეების მასივები.

როდესაც ქარმა მიმართულება შეიცვალა და კიევისკენ დაუბერა, დედაქალაქის თავზე ჰაერის სქელი მასა ჩამოწვა. შავი იუმორის მოყვარულმა ზოგიერთმა უკრაინელმა იგი შეადარა იმ პირქუშ სცენებს ბიბლიური "ეგვიპტური სიბნელის" დაწყებასთან დაკავშირებით და იკითხა, თუ როდის შეიღებებოდა მდინარე დნეპრის წყლები წითელი ფერის სისხლით. მიუხედავად ამისა, ჰაერის დაბინძურების მაჩვენებელი ძალიან მაღალი იყო და აპრილის შუა რიცხვებამდე, კიევმა პირველი ადგილი დაიკავა მსოფლიოში ყველაზე დაბინძურებული ქალაქების სიაში - IQAir- ის ჰაერის დაბინძურების გლობალურ რეიტინგის მიხედვით.

”დაბინძურების მაჩვენებელმა კიევში 16–17 აპრილს  380–429 ან მეტს მიაღწია, რაც ორჯერ მეტია ვიდრე ინდოეთის დედაქალაქ დელიში და სხვა ქალაქებში, სადაც ტრადიციულად დაბალი ხარისხის ჰაერია.”

უკრაინის ჯანდაცვის სამინისტრომ მაშინვე უპასუხა ამ მოვლენას და  მოსახლეობას სახლში დარჩენისაკენ მოუწოდა, მიუხედავად იმისა, რომ ისინი ისედაც სახლებში იყვნენ გამოკეტილნი. მაგრამ ხელისუფლებამ სწრაფად მოაგვარა რადიაციული საფრთხის შესახებ შეშფოთება. უკრაინის საგანგებო სიტუაციების მართვის სამსახურის წარმომადგენლებმა დაარწმუნეს ყველა, რომ გამოსხივების დონე ყველგან ნორმის პირობებში რჩებოდა, გარდა ჩერნობილის ზონის შიგნით, ხანძრების მახლობლად. ეს განცხადებები დაადასტურეს მრავალმა დამოუკიდებელმა დამკვირვებლებმა, რომლებიც აკვირდებოდნენ სიტუაციას. მათ შორისაა „ჩერნობილის ტურის“ მეგზურმა კატერინა ასლამოვამ, რომელიც 15 აპრილს, ტყის ხანძრის პერიოდში კიევის შემოგარენში ახორციელებდა დაკვირვებას. 

უკრაინელებმა შეაქეს ჩერნობილის ზონაში მომუშავე მეხანძრე-მაშველების ძალისხმევა, მაგრამ ისინი შეშფოთებულნი მაინც იყვნენ მუშახელის და ხანძარსაწინააღმდეგო აღჭურვილობის აშკარა ნაკლებობით. ტყის ხანძრების გაჩენისთანავე, „ჩერნობილის ტურის“ ხელმძღვანელის იაროსლავ ემელიანენკოს ინიციატივით გავრცელდა მოწოდება ხელისუფლების მიმართ, უფრო გადამწყვეტი ზომები მიეღოთ ხანძრის წინააღმდეგ ბრძოლაში. ჩერნობილის ტურ-ოპერატორების ასოციაციასთან ერთად, მან ასევე მონაწილეობა მიიღო მოხალისეობრივ კამპანიაში, რათა მეხანძრეებისთვის მიეწოდებინათ საჭირო დამცავი ტექნიკა და ძირითადი საჭიროებები. ემელიანენკოს თქმით, 2020 წლის აპრილის თვის ხანძარი ყველაზე მასშტაბური მოვლენა გახდა ჩერნობილის ზონის ისტორიაში. ხანძრების მასშტაბები აშკარად მიუთითებს იმაზე, რომ ხელისუფლებამ განსაკუთრებულ რადიკალურ ზომებს უნდა მიმართოს.

”ამჟამად, ჩერნობილი აგრძელებს მსოფლიო პოპულარულობის გამოყენებას საერთაშორისო საინფორმაციო საშუალებებში, რაც ნიშნავს, იმას, რომ აპრილის ხანძარი ფართოდ იყო გაშუქებული საერთაშორისო მედიაში. თუმცაღა, უნდა ითქვას, რომ უკრაინის ხელმძღვანელობამ გარკვეულწილად დააგვიანა ამ ფაქტზე რეაგირება”.

უკრაინის პრეზიდენტმა ვლადიმირ ზელენსკიმ განცხადება  მხოლოდ ხანძრის გაჩენის მეათე დღეს გააკეთა, მას შემდეგ რაც გავრცელდა ინფორმაცია, რომ ცეცხლი სწრაფად უახლოვდებოდა ყოფილ ატომურ ელექტროსადგურს. ამავე დროს, უკრაინის პარლამენტმა მხარი დაუჭირა ჯარიმების მნიშვნელოვან ზრდას, ვინც ტყეში ბალახს წვავდა, ან არღვევდა ტყეში ხანძარსაწინააღმდეგო წესებს. იმავდროულად, ხანძრის დაწყებიდან თექვსმეტი დღის შემდეგ, უკრაინის შინაგან საქმეთა მინისტრმა არსენ ავაკოვმა გამოაცხადა რეგიონის ტყეებში ხანძრის გაჩენის საწინააღმდეგოდ ოპერაციის დაწყების შესახებ.

ხანძრის გაჩენის ზუსტი მიზეზები ჯერ გაურკვეველია. ზოგიერთმა გამოთქვა ვარაუდი, რომ ხანძარი გააჩინეს სპეციალურად რათა ახალი ფრონტი შეექმნათ რუსეთის მონაწილეობით უკრაინის წინააღმდეგ მიმდინარე ჰიბრიდულ ომში და ქვეყანაში ვითარების კიდევ უფრო დესტაბილიზაცია მოეხდინათ. სხვები უფრო პროზაულ მიზეზებზე მიუთითებდნენ: ბალახების და სხვა მცენარეულობის დაწვის გავრცელებული პრაქტიკა ხანძრის სავარაუდო მიზეზი შეიძლება გამხდარიყო.

სანამ დისკუსია ხანძრის მიზეზების შესახებ გრძელდება, მათი შედეგები უკვე აშკარაა. იაროსლავ ემელიანენკოს თქმით, ბოლოდროინდელი ხანძრების შედეგები დამღუპველია ბუნებისთვის, ისტორიისთვის და ტურიზმისთვის. სამივე კი ერთმანეთთან მჭიდრო კავშირშია. მას შემდეგ, რაც ჩერნობილის ზონა ძირითადად მიტოვებულ იქნა 1986 წლის აპრილში ბირთვული კატასტროფის შემდეგ, 34 წლის განმავლობაში აქ შეიქმნა ველური ფლორისა და ფაუნის მდიდარი ეკოსისტემა. ამჟამად, ეს აყვავებული და უნიკალური ეკოსისტემა სერიოზულ საფრთხეშია.

დენის ვიშნევსკი ჩერნობილის ბიოსფერული ნაკრძალიდან ამბობს, რომ ძვირფასი მცენარეული სახეობები და მრავალი ცხოველის პატარა სახეობები შეიძლება დაიკარგოს სამუდამოდ ბოლოდროინდელი ხანძრის შედეგად, რამაც გამოიწვია ტყის დიდი ზონების განადგურება.

”ხანძრების შემდეგ არსებული სიტუაციის ფონზე ბუნება იძლევა იმის იმედს, რომ ზოგიერთი ცხოველი შესაძლებელია გადარჩა, ხოლო უფრო დიდმა სახეობებმა, მათ შორის ზონის იშვიათმა მოსახლემ - პრჟევალსკის გარეულმა ცხენებმა, ისევე როგორც მგლებმა და დათვებმა, არ არის გამორიცხული გაქცევა მოახერხეს.”

ეკოლოგები ირწმუნებიან, რომ ხანძარი სერიოზულ საფრთხეს წარმოადგენს ამ ზონის მომავლისთვის და არა მხოლოდ მიყენებულ ფიზიკური ზიანის, არამედ რადიაციის დონის შესაძლო გაზრდის გამოც.

ჩერნობილის უნიკალური ბუნების გამოუსწორებელი დანაკლისის გარდა, ხანძარმა გაანადგურა აგრეთვე არაერთი ისტორიული ნაგებობა და სოფელი. ”ჯამში ხანძრის შედეგად 12 სოფელი დაიწვა, მათ შორის ცნობილი ტურისტული ნაგებობები”, - დაადასტურა ი. ემელიანენკომ. ”ზოგადად, ჩერნობილის ტურიზმის ინდუსტრიამ დაკარგა თავისი მდებარეობების დაახლოებით მესამედი, რომელთა უმეტესი ნაწილი იუნესკო-ს კულტურული მემკვიდრეობის სიაში შესვლის პროცესში იყო”.

ჩერნობილის ტურ-ოპერატორთა ასოციაცია ახლა აგროვებს ფულს მეხანძრეებისთვის და სტიქიის ზონის მოსახლეობისა და მეზობელი რაიონების მაცხოვრებლებისთვის, რომლებიც ხანძრის შემდეგ საცხოვრებლის გარეშე დარჩნენ. ჩერნობილის ტურიზმისადმი საერთაშორისო ინტერესი ახლა რეკორდულად მაღალია, რასაც ხელი შეუწყო 2019 წლის HBO სატელევიზიო არხზე გასულმა მინი-სერიალმა. ამ სერიალმა ჩერნობილის თემას მსოფლიო წარმატება მოუტანა. ამიტომ, იმედი გვაქვს, რომ ეს მარშრუტები შეიძლება ადაპტირებული გახდეს და აღდგენილ იქნას. შესაბამისად, ეს ყველაფერი ბოლოდროინდელი დაზიანების მიუხედავად, ალბათ უზრუნველყოფს ადგილობრივი ტურიზმის შემდგომ გაფართოებას.

მიუხედავად ამისა, ცხადია, რომ ჯერჯერობით უკრაინა ცუდად არის აღჭურვილი ფართომასშტაბიანი ტყის ხანძრების წინააღმდეგ საბრძოლველად. ეს განსაკუთრებით საგანგაშოა იმის გათვალისწინებით, რომ ძალიან მშრალი ამინდის პირობებია მთელი ქვეყნის მასშტაბით მოსალოდნელი. უკრაინის ხელისუფლებამ უნდა გაითვალისწინოს აპრილის ჩერნობილის ხანძრის გაკვეთილები და მოემზადოს მომავლისთვის უკეთესად. მთავრობის წარმომადგენლებმა ასევე უნდა გაითვალისწინონ ევროკავშირის ბოლოდროინდელი წინადადებები საერთაშორისო დახმარების გაწევის თაობაზე, რათა მომავალში თავიდან აიცილონ ხანძრების გაჩენა სიტუაციის გართულება.

 

აღნიშნული სტატია პირველად გამოქვეყნდა საიტებზე «Atlantic Council» და «UkraineWorld».

ავტორი: ირინა მატვიიშინა

ჟურნალისტი და ანალიტიკოსი UkraineWorld- ში «Интерньюз-Украина»- ში.

როგორ ეხმარება ხალხს უკრაინული ბიზნესი და მოხალისეები COVID 19-თან ბრძოლაში

გამოქვეყნებულია ჯანდაცვა
ორშაბათი, 18 მაისი 2020 12:34

გლობალური პანდემია გახდა ერთგვარი გამოცდა უკრაინისთვის, რომელიც ცდილობს თავისი ჯანდაცვის სისტემის რეფორმირებას. ჩვეულებისამებრ, სამოქალაქო საზოგადოებამ, მოხალისეებმა და მეწარმეებმა გადაწყვიტეს ერთიანი ძალისხმევით დახმარება გაუწიონ სხვადასხვა მოწყვლად ჯგუფებს. UkraineWorld-ი აკვირდებოდა ამ პროცესებს და გთავაზობთ ჩვენს დაკვირვებას.

„ევრომაიდანმა“ და რუსეთის უკრაინის წინააღმდეგ წამოწყებულმა ომმა ყველას დაანახვა, რომ უკრაინელებს შეუძლიათ მტრის წინააღმდეგ ბრძოლა. თუმცა, ამჯერად მტერი უხილავია. სანამ მთავრობა ელოდება ჩინეთიდან ჰუმანიტარულ დახმარებას და საერთაშორისო ფონდებიდან ფინანსურ დახმარების მიღებას, უკრაინელები აკეთებენ იმას, რაც შესაძლებელია. კარანტინის დაწყების დღიდანვე, 17 მარტს, განხორციელდა არაერთი კერძო და საჯარო ინიციატივა ჯანდაცვის მუშაკების, მოხუცებისა და შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირების მხარდასაჭერად.

მარტის ბოლოს, უკრაინის მთავარი სანიტარული ექიმის, ვიქტორ ლიაშკოს მონაცემებით, უკრაინულ საავადმყოფოებს, მათ შორის კლინიკებს, რომლებიც გადააკეთეს კორონავირუსული ინფექციით დაავადებულთა მისაღებად, მათ განკარგულებაში ჰქონდათ 4000-ზე ნაკლები ფილტვების მექანიკური სავენტილაციო მოწყობილობა.

”საავადმყოფოებში ფილტვების მექანიკური სავენტილაციო მოწყობილობების და  ძირითადი დამცავი ხელსაწყოების სიმცირემ, კერძო მეწარმეები აიძულა დახმარების ხელი გაეწოდებინათ ჯანდაცვის სისტემის გასაუმჯობესებლად”.

წამყვანი უკრაინული საფოსტო ოპერატორი Nova Posta იყო პირველი, ვინც მუშაობა დაიწყო ამ კუთხით. კომპანიამ პოლტავას რეგიონში საავადმყოფოების აღჭურვილობისთვის 25 მილიონი გრივნა (899,425 აშშ დოლარი) გადარიცხა. ”ჩვენს ქვეყანაში ბიზნესი არასოდეს მუშაობდა იდეალურ პირობებში”, - თქვა ვლადიმერ პოპერეშნიუკმა, კომპანიის ერთ-ერთმა თანამფლობელმა. ”მაგრამ ახლა საქმე გადარჩენასა და სამუშაო ადგილების შენარჩუნებას ეხება.” აღნიშნული აქციის ინიციატორებმა მოუწოდეს სხვა მეწარმეებს შეუერთდნენ მათ ინიციატივას და შესაბამისად ბევრმა მიბაძა კიდეც. კერძოდ, საფეხბურთო კლუბი  „ვორსკლა“ და სამთომომპოვებელი კომპანია Ferrexpo შეთანხმდნენ კონკრეტული ფინანსური დახმარების გაწევის თაობაზე.

უკრაინული კომპანიების საქველმოქმედო და სოციალური კამპანიები გახდა ერთგვარი გადარჩენის სამსახური უკრაინის მთელ ქალაქებში. ლვოვში, დასავლეთ უკრაინის ტურისტულ მარგალიტში, ერთ-ერთმა უმსხვილესმა IT-კომპანიამ, SoftServe-მა, 10 მილიონი გრივნა დახარჯა მედიკამენტების, საავადმყოფოებისათვის საჭირო სხვა აღჭურვილობის  შესაძენად იმ ქალაქებში, სადაც მდებარეობს მათი ოფისი. ამ აქციას ასევე შეუერთდნენ სხვა კომპანიებიც და მათ შორის კომპანია Intellias-მა, შექმნა სპეციალური ჯგუფი უკრაინაში არსებული პანდემიის დასადგენად და 10,000 ტესტი შეიძინა კორონავირუსის ტესტირების ჩასატარებლად.

ნაციონალურ დონეზე, კორონავირუსის წინააღმდეგ ბრძოლას ბანკები, ბიზნესმენები და მათ შორის ოლიგარქებიც შეუერთდნენ. „პრივატბანკის“ და „მონობანკის“ დამფუძნებელმა შეაგროვეს ფული და გაგზავნეს საავადმყოფოებისთვის სასუნთქი აპარატების შესაძენად. ბევრმა დაიწყო უფასო კონსულტაციების, ონლაინ კურსების ფასდაკლებით შეთავაზება, რათა ცხოვრება გაამარტივონ მათთვის, ვინც სახლში დარჩენის დროს იძულებულია გააგრძელოს მუშაობა ან დაეხმაროს ვითარების გაუმჯობესებას.

ოდესაში, მოხალისეთა ჯგუფი, სახელწოდებით Monster Corporation, მეწარმეებთან და ქველმოქმედებთან ერთად, ადგილობრივ საავადმყოფოებს ეხმარება. ორგანიზაციის ხელმძღვანელი, კატერინა ნოჟევნიკოვა ფეისბუქის საკუთარ გვერდზე რეგულარულად აქვეყნებს ინფორმაციას არსებული სიტუაციის შესახებ. მოხალისეებს უკვე შემოწირული აქვთ ათასობით კომპლექტი დამცავი მოწყობილობები და ჰიგიენის ძირითადი საშუალებები და მათ ასევე დაიწყეს ასაკოვანი ადამიანების დახმარება, რომელთაც დაავადების ყველაზე მაღალი რისკი აქვთ.

”ოდესაში, 5,500-ზე მეტ პენსიონერს განსაკუთრებული მოვლა სჭირდება. ისინი ვერანაირად ვერ დატოვებენ თავიანთ სახლებს. ამის შესახებ საკუთარ ფეისბუქ-გვერდზე დაწერა ოდესის ოლქის ანტიკრიზისული საბჭოს პროექტის კოორდინატორმა იულია კანაზირსკაიამ. ოდესის რეგიონში არსებულმა ანტიკრიზისულმა შტაბმა, ”ოდესა vs. COVID-19 მობილიზება გაუკეთა ადგილობრივ მეწარმეებს და მათ დახმარება გაუწიეს სოციალურად დაუცველ თანამოქალაქეებს ძირითადი პროდუქტითა და სხვა სახის პროდუქციის შეძენით. ასეთივე აქციებს ორგანიზებას უკეთებენ სხვა ორგანიზაციებიც. კერძოდ: „მოხუცები“, „სიცოცხლისმოყვარულები“, წმინდა ეგეფიუსის საზოგადოება და „დაეხმარეთ უსახლკაროებს“.

გარდა ამისა, მოხალისეების სხვადასხვა ჯგუფებმა დამცავი ნიღბების შეკერვა დაიწყეს, და ამითი ცდილობენ არსებული დეფიციტის აღმოფხვრას. ზოგიერთი ინიციატივა კი, რომელიც შეიქმნა 2014 წელს, რათა დაეხმარებოდნენ ფრონტის ხაზზე მყოფ უკრაინელ ჯარისკაცებს ტანსაცმლითა და აღჭურვილობის მომარაგებით, ახლა თანხების შეგროვება დაიწყეს დამცავი აღჭურვილობისა და სასუნთქი აპარატების შესაძენად, რაც დაეხმარება მოსახლეობას  სასიკვდილო ვირუსთან ეფექტურ ბრძოლაში.

”მიუხედავად იმისა, რომ ათობით არასამთავრობო ორგანიზაცია და ახალი ინიციატივა, მაგალითად” სოლიდარობა ”, ყველანაირად მუშაობენ ინფექციური დაავადების გავრცელების წინააღმდეგ, ადგილობრივი ხელისუფლება მთელს უკრაინაში იძულებულია უპასუხოს იმ გამოწვევებს და პრობლემებს, რომლებიც წარმოიშვა კორონავირუსის ეპიდემიასთან დაკავშირებით.”

მხოლოდ კიევში, 12 ათასზე მეტი მარტოხელა მოხუცია, რომლებიც ზრუნვას საჭიროებენ. კიევის მერმა, ვიტალი კლიჩკომ განაცხადა, რომ ქალაქში ორგანიზებული იყო აქცია - „მარტოხელა პენსიონერების მომარაგება საკვები პროდუქტებით, ჰიგიენური საშუალებებით და მედიკამენტებით“.

მსგავსი ზომები მიღებული იქნა სხვა სფეროებშიც. მაგალითად, როვენის საოლქო საბჭომ გადაწყვიტა შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირთა და ხანდაზმული ასაკის მოხუცთა მომარაგება, რაც აუცილებელია, რომ მათ მაქსიმალურად შეზღუდონ თავისი კონტაქტები. უკრაინა ასევე ცდილობს საკუთარი სახელმწიფო საწარმოების აქტუალურ ჩართვას კორონავირუსთან ბრძოლის პროცესში. მაგ: საფოსტო კომპანია Ukrposhta და Liki24.com მომამსახურეებმა საკარანტინო პერიოდში დაიწყეს მედიკამენტების უფასოდ მიტანა უკრაინის შორეულ ქალაქებსა და სოფლებში.

კარანტინის შემოღებით, საზოგადოებრივი ტრანსპორტი მკაცრად შეიზღუდა და საგანგებო სიტუაციის გამო მალევე შეჩერდა. ამრიგად, ლვოვის საქალაქო საბჭომ შეთანხმებაც კი დადო საავტომობილო მომსახურე კომპანიებთან: Uklon, Bolt და Uber, იმ საავადმყოფოების სამედიცინო მუშაკებისთვის უფასო სერვისის შესახებ, სადაც მკურნალობენ კორონავირუსით დაავადებულ პაციენტებს. მარტის ბოლოს კიევის სერვისი Uber Shuttle გადაიქცა Shuttle Heroes და უზრუნველყოფს უფასო ვიზიტებს ჯანდაცვის სფეროს მუშაკებისთვის. თქვენ შეგიძლიათ გამოიყენოთ ეს სერვისი პრომოკოდის გამოყენებით, რომელიც ნაწილდება ჯანდაცვის განყოფილებისა და სახელმწიფო ონლაინ სერვისის მეშვეობით.

”როდესაც საზოგადოებრივი ტრანსპორტის მუშაობა შეიზღუდა, სანამ ხელისუფლების წარმომადგენლები დაიწყებდნენ მუშაობას, თავად უკრაინელმა მძღოლებმა დაიწყეს სამედიცინო მუშაკების უფასოდ გადაყვანა.

კიევში, ჩერნოვციში, ლვოვში, როვნოსა და სხვა რეგიონებში, მათ დაუყოვნებლივ შექმნეს სპეციალური აპლიკაციები მესენჯერსა და Facebook-ში, რათა დახმარებოდნენ სამედიცინო მუშაკებს სამუშაო ადგილებზე მისასვლელად. ანდრეი დიდუნმა, უჟგოროდელმა ბიზნესმენმა, პირველმა წამოიწყო ეს ინიციატივა, როდესაც საზოგადოებრივი ტრანსპორტი გაჩერდა უჟგოროდში (ზაკარპატიის რეგიონი). დღეისათვის მთელს უკრაინაში მიმდინარეობს აქცია „დაეხმარე ექიმებს“. ეს არის სოლიდარობის მასიური მოძრაობა მთელს უკრაინაში, რომელიც ეხმარება ჯანდაცვის მუშაკებს თავიანთი საქმის კეთებაში.

ფინანსური სირთულეების მიუხედავად, მცირე საწარმოები არ დადგნენ განზე. ანდრეი დიდუნმა, რომელიც ყიდის მობილური ტელეფონების აქსესუარებს, სხვა მეწარმეებთან ერთად შეძლო თანხის შეგროვება და ინფექციური დაავადებების განყოფილებებისა და საავადმყოფოებისთვის საჭირო დამცავი აღჭურვილობისა და საჭირო ნივთების შეძენა.

”ინფექციური დაავადებების საავადმყოფოებში თითქმის არაფერი აქვთ. არც ხელთათმანები, არც პირბადეები და არც საკმარისი აღჭურვილობა, აცხადებს ერთ-ერთი ბიზნესმენი. იგი თვლის, რომ საქმე რთულდება იმის გამო, რომ ინტერნეტში ბევრი სპეკულაციური შეთავაზება იყო. ”ეს კოსტუმი იცავს ქიმიკატებისგან, მაგრამ არა ვირუსებისგან. მიუხედავად ამისა, მათი გამოყენება შესაძლებელია, თუ სხვა ვარიანტი არ არსებობს. მე მყავს მეგობრები რეგიონულ საავადმყოფოებში და ვიცი, რომ იქ სიტუაცია კატასტროფულია. ”- დასძინა დიდუნმა.

დახმარების სურვილი - ასე იწყება სოლიდარობა. კრისტინა ჟუკმა ლვოვიდან გადაწყვიტა განცხადების განთავსება თავის რაიონში. ”მე დავწერე, რომ შემეძლება სასურსათო მაღაზიაში ან აფთიაქში მისვლა, ძაღლებისა და კატების გასეირნება, მაღალი რისკის ჯგუფების, ორსული ქალების ან მათთვის, ვისაც გულ-სისხლძარღვთა დაავადებები აწუხებს დახმარება.” თუმცა ბევრმა არ მიმართა დასახმარებლად. ”ჯერჯერობით სიტუაცია არც ისე კრიტიკულია,” ამბობს ქრისტინე, ”ალბათ ცოტა ადამიანი მიიჩნევს ამას სერიოზულად”.

მიუხედავად ამისა, პიცერიის La Piez– ის მარკეტინგის განყოფილების ხელმძღვანელმა, კრისტინამ წამოიწყო პიცის უფასოდ მიტანის კამპანია ინფექციური დაავადებების განყოფილებებში და სასწრაფო საავადმყოფოებში ლვოვში, ივანო – ფრანკოვსკსა და ვინიცაში. ”როდესაც დავინახე, რომ იტალიაში პიცა უფასოდ გადაეცემათ ექიმებს, ვფიქრობდი, რომ ეს შესანიშნავი იდეა იყო!” - განუცხადა მან UkraineWorld– ს კრისტინამ და აღნიშნა, რომ ამას ისინი დღესაც აკეთებენ.

 

აღნიშნული სტატია პირველად გამოქვეყნდა «UkraineWorld».

ავტორი: ირინა მატვიიშინა

ჟურნალისტი და ანალიტიკოსი UkraineWorld- ში «Интерньюз-Украина»- ში.

ბიზნეს ნიუსი

პოპულარული

« ივნისი 2020 »
ორ სამ ოთხ ხუთ პარ შაბ კვ
1 2 3 4 5 6 7
8 9 10 11 12 13 14
15 16 17 18 19 20 21
22 23 24 25 26 27 28
29 30          

ჩვენ შესახებ

საინფორმაციო სააგენტო
“ნიუსდეი”
შეიქმნა მედია-ჰოლდინგ
“სტარვიზია”-ს
ბაზაზე.
ქართულ ინტერნეტ სივრცეში... ვრცლად

კონტაქტი

შპს "ნიუს დეი საქართველო"

მის: ლეჩხუმის ქ. 43

ტელ: (+995 32) 257 91 11

ფოსტა: avtandil@yahoo.com

 

 

სოციალური