გიულენის მიმდევართა დევნის საქმეში თურქეთის დესტრუქციული როლი

გამოქვეყნებულია მსოფლიო
ორშაბათი, 28 აგვისტო 2017 11:27

მუსტაფა ემრე ჩაბუკისთვის მოულოდნელი იყო ის, რომ თურქეთში წარმოქმნილი ქაოსის შედეგად თანდათანობით მზარდი რეპრესიების გამო სამშობლოდან ათასობით კილომეტრის დაშორებით იქნა დაჭერილი
მეზობელ ქვეყანაში ორი თურქული სკოლის დირექტორი ჩაბუკი კავკასიიდან სამშობლოში დაბრუნებას არ აპირებდა, სადაც მან ათ წელზე მეტი დრო გაატარა, მაგრამ ამ საკითხთან დაკავშირებით თურქულ სახელმწიფოს სხვა გეგმები ჰქონდა.
თურქეთის პრემიერ-მინისტრი თავის კოლეგასთან გიორგი კვირიკაშვილთან გამართული შეხვედრიდან ერთი დღის შემდეგ თბილისის პოლიციამ დაკავების ბრძანების აღსრულების მიზნით დაუკაკუნა მუსტაფა ემრე ჩაბუკის კარზე. ოფიციალურმა ანკარამ საქართველოს მოსთხოვა მუსტაფა ემრე ჩაბუკის ექსტრადიცია მისი გასამართლების მიზნით. მას ბრალი ედება ტერორისტულ დაჯგუფებასთან კავშირში.
პრეზდენტმა რეჯეფ თაიფ ერდოღანმა რევოლუციის მცდელობის შემდეგ სიტყვა დადო, რომ თავისი მტრების ლიკვიდაციას მოახდენდა ქვეყანაში. ამ დაპირების შემდეგ მის მიერ წარმოებული რეპრესიები თურქეთის საზღვრებს გასცდა.
თურქეთში სახელმწიფო გადატრიალების წარუმატებელი მცდელობის მთავარ ორგანიზატორად მიჩნეულ და ამერიკაში მცხოვრებ იმამთან კავშირის საბაბით 55 ათასზე მეტ მოქალაქეს თავისუფლების აღკვეთა შეეფარდა. პარალელურად მიმდინარეობს გიულენის ავტორიტეტის შებღალვის მცდელობა, რასაც მთავრობის წევრები დიდ მნიშვნელობას ანიჭებენ და რამაც უკვე გლობალური მასშტაბები შეიძინა კიდეც.
თურქეთი ტერორისტული ორგანიზაციის წევრობაში ადანაშაულებს იმ პირებსაც კი, რომლებსაც სულ მცირეოდენი კავშირი აქვთ გიულენის მოძრაობასთან.
ბინალი ილდირიმის მრჩეველი იუნუს აკბაბა POLITICO-სთვის მიცემულ ინტერვიუში აღნიშნავს, რომ „თურქეთის საბოლოო მიზანი არის სამხედრო გადატრიალების მცდელობასთან ან გიულენის ტერორისტულ დაჯგუფებასთან დაკავშირებული პირების თურქეთში ჩამოყვანა და გასამართლება, იმიტომ, რომ მთელი ერი და განსაკუთრებით დაღუპულთა ოჯახები მთავრობისგან ასეთი ნაბიჯის მოლოდინში არიან“.
სამხედრო გადატრიალების მცდელობის შემდეგ გიულენთან კავშირში ბრალდებული ასობით თურქეთის მოქალაქე საზღვარ გარეთ გაიქცა. ამ საზოგადოებას მსოფლიო მასშტაბით გააჩნია სასკოლო, საუნივერსიტეტო და საქველმოქმედო ქსელი. ასევე, მას ეკუთვნის მასმედიის საშუალებები და დიდი სავაჭრო კომპლექსები.
აკბაბამ ინტერვიუში ასევე აღნიშნავს, რომ ამ ორგანიზაციის წევრებმა მოახერხეს თურქეთის საზღვრებს გარეთ გაქცევა და თურქეთი მანამ ვერ მიიღებს ამ ბრძოლაში ეფექტურ შედეგს, სანამ არ მოხდება გიულენისთვის თავისუფლების აღკვეთა. მიუხედევად ერდოღანის დაჟინებული გამოსვლებისა და პრეტენზიებისა, დასავლეთის ზოგიერთი ქვეყანა მის სურვილს არ აკმაყოფილებს. გარდა ამისა, პრეზიდენტმა ერდოღანმა ევროპისა და ამერიკის მისამართით ერთობ არაკორექტული გამოთქმებიც გაბედა მათგან გიულენისა და მისი მომხრეების თურქეთზე გადაცემაზე უარყოფითი პასუხების მიღების გამო.
ანკარას სხვა სახელმწიფოებში შედარებით მეტი იღბალი ჰქონდა. მაისის თვეში მალაიზიამ და საუდის არაბეთმა გიულენთან კავშირში ეჭვმიტანილები გადასცა თურქეთს. გარდა ამისა ზოგიერთმა ქვეყანამ ვერ დაძლია თურქეთის მთავრობის ზეწოლა და დახურა გიულენთან ე.წ. შესაძლო კავშირის მქონე სკოლები.
დემირელის კოლეჯი, სადაც მუსტაფა ემრე ჩაბუკი მუშაობდა, ამ დროისთვის კვლავ განაგრძობს საგანმანათლებლო საქმიანობას, მაგრამ მიმდინარე წლის დასაწყისში საქართველოს მთავრობამ დახურა რ. შაჰინის სახელობის სკოლა, რომელიც მდებარეობდა შავი ზღვის რეგიონის ქალაქ ბათუმში. მუსტაფა ემრე გარკვეულ პერიოდში მუშაობდა ამ სკოლაშიც.
თურქეთი ტერორისტული ორგანიზაციის წევრობაში ადანაშაულებს იმ ადამიანებსაც, რომლებსაც სულ მცირეოდენი კავშირი აქვთ გიულენის მოძრაობასთან. მუსტაფა ემრესაც იგივე ბრალდების მსხვერპლი გახდა.
სერიოზული ბრალდებების გათვალისწინებით 25 მაისს თურქეთში ექსტრადიციის მიზნით დაპატიმრებული იქნა მუსტაფა ემრე ჩაბუკი. თავშესაფრის მიცემის მოთხოვნაზე მუსტაფა ემრეს საქართველომ უარი განუცხადა. მუსტაფა ემრე აგვისტოში გამოცხადდება სასამართლოში, სადაც არ განიხილება მისი ექსტრადიციის საკითხი.
ბატონი მუსტაფა ემრეს მეუღლე, ქალატონი თუბა ასე განმარტავს: „ტერორიზმის ბრალდებით გასამართლება განპირობებული უნდა იყოს რამე სახის ტერორისტულ აქტებში მონაწილეობით“. მან თქვა, რომ მის ქმარს ასეთი დანაშაული არ აქვს ჩადენილი. ანკარა მუსტაფა ემრეს ადანაშაულებს, გიულენთან დაკავშირებულ ერთერთ ამერიკულ კომპანიაზე დემირელის სკოლის წილების გაყიდვა-გადაცემაში და ამ საქმეში მისთვის დახმარების გაწევაში.
თუბა ჩაბუკი შიშობს ქმრის უსაფრთხეობაზე და იმედოვნებს, რომ საქართველო უარს განუცხადებს თურქეთს მის ექსტრადიციაზე. თუბა ჩაბუკმა აქვე აღნიშნა ისიც, რომ თურქეთის ციხეები სავსეა უდანაშაულო ადამიანებით და სადაც მათ აწამებენ. „თუ ჩემს ქმარს გადასცემენ თურქეთს, მას იქ სერიოზული პრობლემემი შეექმნება“ - განაცხადა თუბამ.
ორგანიზაცია “ამნესტი ინტერნეიშენალმა“ შესაძლო წამების ან სხვა სახის არაადამიანური მოპყრობის, არაობიექტური სამართლებრივი პროცესისა და ადამიანის უფლებების სხვაგვარი სავარაუდო დარღვევების გათვალისწინებით ევრო კავშირში გაწევრიანების სამზადისში მყოფი საქართველო გააფრთხილა უარი თქვას ემრე ჩაბუკის თურქეთისთვის ექსტრადიციაზე, თუმცა, თბილისისთვის უფრო მნიშვნელოვანი ისაა, რომ თურქეთი არის საქართველოს ყველაზე დიდი პარტნიორი.
„ჩემი ქმარი წესიერი ადამიანია, მაგრამ მასზე ისე ლაპარაკობენ, რომ თითქოს პაბლო ესკობარი ჰყავს ხელში ჩაგდებული„ - აცხადებს თუბა ჩაბუკი.
მუსტაფა ემრეს შემთხვევა და სხვა მსგავსი საკითხები თურქეთში დიდ სიმპატიას არ იმსახურებს. გიულენის მოძრაობის ქონების, შექმნილი ორგანიზაციული ქსელისა და ათწლეულების განმავლობაში სახელმწიფო ორგანოებში მომდევართა ჩანერგვის მცდელობების გამო კრიტიკოსების გარკვეული ნაწილი გულენის მოძრაობას ადარებს მაფიურ დაჯგუფებას.
მეორეს მხრივ, მოძრაობის გულშემატკივრებს მიაჩნიათ, რომ ისინი არიან ღია საზგადოება, რომელიც იცავს ლიბერალური ისლამის იდეოლოგიას. მათი სკოლები და კოლეჯები ბევრ ქვეყანაში წარმატებულად საქმიანობს. მიუხედევად ამისა მათ ორგანიზაციას მაინც ფრთხილად ეპყრობიან.
გატაცების ფაქტი მალაიზიაში
თურქეთი ცდილობს რომ ერთის მხრივ დაარწმუნოს მხარეები, რათა დახურონ სკოლები და ეჭვმიტანილები გადასცენ თურქეთს, მეორეს მხრივ კი გაართულოს მოძრაობა ჰიზმეთთან დაკავშირებული პირების ცხოვრება უცხოეთში და ამისათვის გარკვეულ საშუალებებს იყენებს.
ანკარამ დღემდე არაერთი მოქალაქის პასპორტი გააუქმა. მათ შორის აღსანიშნავია ამერიკაში NBA-ს კალათბურთელი ენეს კანთერის სამოგზაურო დოკუმენტაციის გაუქმების შედეგად რუმინეთის აეროპორტში დაკავება. კანთერი ღიათ უჭერს მხარს გიულენს.
მთავრობა ივნისში 130 ეჭმიტანილს დაემუქრა მოქალაქეობის ჩამორთმევითა და უკან არ დაბრუნების შემთხვევაში უსამშობლოდ დატოვებით. ევროპაში არაერთი მას-მედიის ორგანოს ინფორმაციით თურქეთის საელჩოებში მისულ მოქალაქეებს ართმევდნენ პასპორტებს.
თურქეთის მთავრობა ეჭვმიტანილი გიულენისტების დეპორტირებას დღემდე იურიდიული გზებით ცდილობს, მაგრამ მალაიზიიდან დეპორტირებული თურქეთის მოქალაქის ოჯახის წევრები ანკარას ადანაშაულებენ საერთაშორისო სამართლის უხეშ დარღვევაში.
გასული წლის ოქტომბერში ქამურან თიბიქის ინფორმაციით გაირკვა, რომ მისი ქმარი დაკარგული იყო. გიულენთან სიახლოვით ცნობილი ბიზმესმენი თამერ თიბიქი ენათა შემსწავლელი კურსიდან სახლში დაბრუნებისას დაიკარგა და მისი სამძებრო საქმე დღემდე უშედეგოდაა დარჩენილი.
თიბიქის ოჯახი ერთი წლის წინ თურქეთის მთავრობის მიერ გიულენთან დაახლოებულ კომპანიებზე ზეწოლის გამო უსაფრთხობის მიზნით საცხოვრებლად ანკარიდან მალაზიაში გადავიდა.
მაგრამ 13 ოქტომბერს თამერ თიბიქი ვერსად იქნა მოძებნილი. მისი მეუღლე და მეგობრები მას ეძებდნენ პოლიციის განყოფილებებსა და საავადმყოფოებში. ასევე დაკარგული იყო თიბიქის მეზობელი ალეთთინ დუმანიც, რომელიც ანკარის მიერ ცნობილი იყო გიულენის მოძრაობის იმამად მალაიზიაში.
ორი დღის შემდეგ თურქეთის საგარეო საქმეთა მინისტრმა განცხადა, რომ “მალაიზიამ ტერორისტები გადასცა თურქეთს მოთხოვნის საფუძველზე“. მან ასევე განაგრძო, რომ მათთან ბრძოლა გაგრძელდება როგორც ქვეყნის ფარგლებში, ასევე ფარგლებს გარეთაც.
მისივე მეუღლის ინფორმაციით გავიგეთ, რომ ქმრის პასპორტი იდო სახლში. ამით გაირკვა, რომ მისი ქმარი იყო გატაცებული. ამიტომ, მისი აზრით მინისტრის სიტყვები არ შეესაბამებოდა სიმართლეს. მან აგრეთვე თქვა: “ჩემი ქმარი წესიერი ადამიანია, მაგრამ მასზე ისე ლაპარაკობენ, თითქოს პაბლო ესკობარი ჰყავს ხელში ჩაგდებული“.
ქმრის გაუჩინარებიდან სამი დღის შემდეგ მეუღლე შვილებთან ერთად გაიქცა მალაიზიიდან, რის შემდეგაც მათ მიეცათ თავშესაფრის ნებართვა.
არავის არ ჰქონდა არანაირი ინფორმაცია მანამ, სანამ თამერის სიდედრმა არ შეატყობინა, რომ იგი იმყოფებოდა ანკარაში, დროებითი დაკავების იზოლატორში. ერთ წერილში თამერმა მეუღლეს უამბო, რომ გამტაცებლების მიერ წაყვანილი იყო მალაიზიის ერთერთ მთიან რეგიონში, სადაც იგი აწამეს დაკითხვისას.
“მის მიმართ ცუდ მოპყრობას აგრძელებდნენ მისი თურქეთში გადაყვანის შემდეგაც. კვირების განმავლობაში მას აკავებდნენ ერთერთ სპორტულ დარბაზში და იქვე აწამებდნენ. სცემეს და საჭმელი არ მისცეს“ - ამბობს დუმანის დედა. ვინაიდან ჯერ კიდევ მიმდინარეობს მათი სამართლებრივი პროცედურები, ისინი რჩებიან ციხეში.
პრემიერ მინისტრის მრჩეველ აკბაბას განცხადებით, ვინაიდან თიბიკსა და დუმანს პასპორტები გაუქმებული ჰქონდათ, შესაბამისად ისინი უკვე არა ლეგარულად იმყოფებოდნენ მალაიზიაში და ისინი ამიტომ გააძევეს ქვეყნიდან. ამით მან უარყო ის, რომ თურქეთმა არაკანონიერ გზას მიმართა აღნიშნული პირების ექსტრადაციისას.
აკბაბას აზრით, თურქეთი ეჭვმიტანილების გადმოცემის მიზნით არ იყენებს არალეგალურ საშუალებებს, ბრალდებებს კი აბსურდს უწოდებს და ამბობს: ასე რომ ყოფილიყო, თურქეთისთვის გადმოცემული ეჭვმიტანილი გიულეინსტების რაოდენება გაცილებით მეტი იქნებოდა“.
აკბაბას გადმოცემით პარტნიორების მიერ ამ საკითხთან დაკავშირებით გადადგმული ნაბიჯებით თურქეთი არ არის კმაყოფილი. დღემდე არც ამერიკის და არც ევროპის მხრიდან არ მოხდა ეჭვმიტანილი პირების გადმოცემა თურქეთისთვის. „ჩვენ არ ვიყენებთ არაკანონიერ გზებს გადმოცემული პირების მიმართ და არ ვაწამებთ მათ. წამება სერიოზული დანაშაულია და ჩვენც ვეწინააღმდეგებით ასეთ ქმედებას“ - განაცხადა აკბაბამ.
“სასამართლო არაობიექტურია“
მალაიზიის მთავრობის მიერ თურქეთისთვის გადაცემული პირების სია მხოლოდ თიბიქითა და დუმანით არ შემოიფარგლება. მაისში გიულენთან კავშირში ბრალდებული ერთი მეცნიერმუშაკი, ერთი მასწავლებელი და ერთი ბიზნესმენი - თურქეთის სამი მოქალაქე იქნა დეპორტირებული.
მეცნიერი ისმეთ ოზჩელიქ, სამხედრო გადატრიალების მცდელობის შემდეგ გაიქცა სამშობლოდან და ჩავიდა კუალა ლიმპურში, სადაც სწავლობდა მისი შვილი ეგრედწოდებულ გიულენის სკოლაში. მაისის დასაწყისში იქ უცნობმა პირებმა ის და მისი შვილი გზაზე გააჩერეს და აიყვანეს.
მათივე ადვოკატების ინფორმაციით აღნიშნულ ფაქტამდე 2 დღით ადრე 2 თურქი მოქალაქეც მსგავსად მოიტაცეს. ამ პირების დაკავების მიზეზს მალაიზიის შსს. ხსნიდა მათი კაშირით ISID-თან, ხოლო თურქეთის მთავრობის მხარდამჭერი მასმედიის აზრით კი დაკავების მიზეზი იყო მათი კავშირი გიულენთან. დაკავებული 3 ადამიანი ერთ კვირაში გააძევეს ქვეყნიდან.
სუათისა და ოზჩელიქის ოჯახის წევრებმა ერთერთ ევროპულ ქვეყანას მიმართეს თავშესაფრის თხოვნით. მათ უნდოდათ არ გამომჟღავნებულიყო მათი ადგილსამყოფელი რადგან მათ მიაჩნიათ, რომ ევროპაშიც თურქეთის რეპრესიული ქმედებების გამო მათი სიცოცხლე საფრთხეში იყო.
აგვისტოს დასაწყისში ესპანეთის პოლიციამ ერთერთი მემარცხენე თურქი ჟურნალის მწერალი ჰამზა იალჩინი დააკავა ბარსელონას აეროპორტში თურქეთში ექსტრადაციის მიზნით.
1984 წ. შვედეთში გადასახლებულ იალჩინს არანაირი კავშირი არ ჰქონდა გიულენთან. მიუხედევად ამისა ესპანეთის პოლიციის განმარტებით ის იყო მემარცხენე ტერორისტულ დაჯგუფება -DHKP / C-სთან დაკავშირებული და იძებნებოდა თურქეთის მიერ. ჟურნალისტთა დაცვის კომისიამ მოითხოვა იალჩინის დანუყოვნებლივ განთავისუფლება.
წყარო: http://www.politico.eu/article/long-arm-of-turkeys-anti-gulenist-purge/amp/

წაკითხულია 569 ჯერ

Related items

  • თურქეთში სამკურნალოდ წასვლის მსურველი საქართველოს მოქალაქეების საყურადღებოდ!

    კოვიდ-19-ის პანდემიის პერიოდში სამედიცინო მომსახურების მისაღებად თურქეთში წამსვლელ პაციენტებთან დაკავშირებით მიღებული ახალი რეგულაციის თანახმად, მათ უნდა მიმართონ ს.ს. საერთაშორისო სამედიცინო მომსახურების სააგენტოს“ (USHAŞ). ამის შესახებ საქართველოში თურქეთის საელჩო იტყობინება.

    ისინი უნდა დარეგისტრირდნენ პაციენტების მონიტორინგის სისტემაში მისამართზე: http://covid19st.ushas.com.tr. სისტემაში თავად პაციენტმა, მისმა ახლობელმა, საავადმყოფომ ამ საშუამავლო ორგანიზაციამ უნდა გახსნას მომხმარებლის ანგარიში. რეგისტრაციასთან დაკავშირებით ინფორმაცია მოცემულია USHAŞ-ის ვებგვერდზე:http://www.ushas.com.tr.  USHAŞ-ი თავად დაუკავშირდება და მიაწვდის საჭირო ინფორმაციას იმ პაციენტებს, რომლებიც დაიშვებიან თურქეთში სამკურნალოდ.

    ჩვეულებრივად, თურქეთში სამკურნალოდ წამსვლელმა პაციენტებმა  უნდა მიმართონ თურქეთის ყველაზე ახლომდებარე წარმომადგენლობას და აიღონ სამკურნალო-მიზნობრივი ვიზა. კოვიდ 19-ის პანდემიის პერიოდში კი, თუ სამედიცინო მომსახურების მიღების მიზნით თურქეთში წამსვლელი საქართველოს მოქალაქეები სასაზვრო-გამშვებ პუნქტებზე წარადგენენ USHAŞ-ის მოსაწვევ წერილს, ისინი გამონაკლისის სახით, ვიზის გარეშე, დაიშვებიან თურქეთის ტერიტორიაზე. ერთ პაციენტთან ერთად დაიშვება არა უმეტეს 2 პირისა.

    უცხოელმა პაციენტებმა და თანმხლებმა პირებმა თურქეთში ჩამოსასვლელად შეუძლიათ ისარგებლონ სტამბოლის აეროპორტით, სტამბოლის ათათურქის სახელობის აეროპორტით, სტამბოლის საბიჰა გოქჩენის სახელობის აეროპორტით, ანკარის ესენბოღას აეროპორტით, ანტალიის აეროპორტით, საავტომობილო გზით, კერძოდ, სარფის, ქაფიქულეს, ჰაბურის სასაზღვრო-გამშვები პუნქტებით. აეროპორტში და საზღვარზე პაციენტებსა და მათ თანმხლებ პირებს გაუკეთდებათ ფასიანი კოვიდ 19-ის „პი სი არ“ (PCR) ტესტი ან მოხდება ტესტის მასალის აღება.

    აღნიშნული რეგულაციის შესახებ ეცნობათ საქართველოს უწყებებს.

  • 20 მარტის 24 საათიდან საქართველო-თურქეთის მიმართულებით ფრენები იზღუდება

    საქართველოს საგარეო საქმეთა სამინისტროს ინფორმაციით, თურქეთის რესპუბლიკამ ვირუსის გავრცელების საწინააღმდეგო ღონისძიებების ფარგლებში დააწესა მთელი რიგი შეზღუდვები, როგორც „თურქეთის ავიახაზების“ საერთაშორისო ფრენებზე, ისე სახმელეთო საზღვარზე გადაადგილების მხრივ.

    მათ შორის, როგორც ცნობილია საქართველო და თურქეთი შეთანხმდნენ შეზღუდონ ფიზიკური პირების გადაადგილება სახმელეთო საზღვარზე სარფის საბაჟო-გამშვები პუნქტის გავლით. აღნიშნული შეზღუდვა არ ეხება ტვირთბრუნვას. ამასთან ორ ქვეყანას შორის არსებული ინტენსიური ხალხთაშორისი და საქმიანი კავშირების გათვალისწინებით, მხარეები შეთანხმდნენ რომ ფიზიკური პირების გადაადგილებისთვის ფუნქციონირებას განაგრძობს ვალესა და კარწახის გადასასვლელი პუნქტები.

    გასათვალისწინებელია, რომ თურქეთის რესპუბლიკამ ქვეყანაში კორონავირუსის გავრცელების წინააღმდეგ მიმართული ზომების ფარგლებში უკვე გააუქმა ავია მიმოსვლა მრავალი ქვეყნის მიმართულებით, მსგავსი გადაწყვეტილების მიღება მ.წ. 14 მარტიდან იგეგმებოდა საქართველოსთან დაკავშირებითაც. თუმცა ორივე მხარემ ერთობლივი შეთანხმებით მიიღო გადაწყვეტილება ფრენების გახანგრძლივების შესახებ მიმდინარე წლის 20 მარტის 24:00 საათამდე.

  • ისტორიული ძეგლი "მარაღა - 150"

    XIX საუკუნის დასაწყისიდან დღემდე ათობით ათასი სომეხი ირანიდან და თურქეთიდან გადავიდა აზერბაიჯანის ყარაბახის მთიანეთში. ისტორიკოს-მეცნიერმა თურქან გასანოვამ თქვა, რომ მას შემდეგ, რაც 1828 წლის 10 თებერვალს რუსეთსა და ირანს შორის გაფორმებული თურქმენჩაიის ხელშეკრულებით, დაიწყო სომეხთა მასობრივი გადაცემა აზერბაიჯანში. თურქმენკის ხელშეკრულების მე -15 მუხლი ითვალისწინებს, რომ ირანში მცხოვრები სომხები შეიძლება შეთანხმდნენ ერთი წლის განმავლობაში, არაზიდან ჩრდილოეთით. 1828-1829 წლებში მხოლოდ 40-50 ათასი სომეხი გამოიყვანა ირანიდან და 90 000 სომეხი თურქეთიდან. სომხების თურქეთიდან ამიერკავკასიაში გადაყვანა მოხდა ედირნის სამშვიდობო შეთანხმების საფუძველზე, რუსეთ-თურქული ომის დასრულების შემდეგ.

    ეს მიგრაცია ბევრ წერილობით წყაროშია ნახსენები. ეს არაერთხელ აღიარეს თავად სომხებმა. ამრიგად, ყარაბაღში ჩამოსვლისთანავე სომხებმა ააგეს მარაგა-150 ძეგლი. აზერბაიჯანის ტარტარის რაიონის შიხარხის დასახლებაში მარაგა-150 ძეგლი აშენდა 1978 წელს, ირანელი ინტერესიდან პირველი 200 ოჯახის 150 წლისთავის აღსანიშნავად, რომლებმაც თავად სომხები მიიღეს ყარაბაღში. ჩვეულებრივი მდინარის ქვების ძეგლზე დგას სომხური წარწერა „მარაღა 150“. მეტრი და 3 მეტრის სიმაღლის ძეგლი დაანგრიეს 1991 წელს თავად სომხებმა. ამ ძეგლით აღინიშნა სომეხი მიგრანტების ყარაბაღში ჩასვლის დასაწყისი.

    სომხებმა 1978 წელს საზეიმო ცერემონიალი გამართეს "მარაღა-150" ძეგლის გახსნის აღსანიშნავად. 

    ტარტარის რაიონის შიხარხის დასახლებაში მარაგა-150 ძეგლი აშენდა 1978 წელს, ირანელი ინტერესიდან პირველი 200 ოჯახის 150 წლისთავის აღსანიშნავად, რომლებმაც თავად სომხები მიიღეს ყარაბაღში. ჩვეულებრივი მდინარის ქვების ძეგლზე დგას სომხური წარწერა „მარაგა 150“. მეტრი და 3 მეტრის სიმაღლის ძეგლი დაანგრიეს 1991 წელს თავად სომხებმა. ამ ძეგლით აღინიშნა სომეხი მიგრანტების ყარაბაღში ჩასვლის დასაწყისი.

    სომხებმა 1978 წელს საზეიმო ცერემონიალი გამართეს "Maragha-150" ძეგლის გახსნის აღსანიშნავად. აღმოსავლეთმცოდნე და ისტორიკოსი, აკადემიკოსი ზია ბუნიადოვი თავის სტატიაში "მითები და მითები" აცხადებს, რომ მარაგა-150 ძეგლის გახსნა 1978 წლის ბოლოს და 1979 წლის დასაწყისში მოიცავდა ყარაბახის ყველა მედიას.

    ერთ-ერთი მათგანი, ვინც ახსოვს 1978 წელს " მარაღა-150- ის ძეგლის გახსნა, არის ილგარ გასიმოვი, ტარტარის რაიონის მკვიდრი. ამაზე საუბრისას, ი .გასიმოვმა თქვა: ”16 წლის ვიყავი. მამაჩემთან სოფელ უუდლუსკენ მიმავალ გზაზე დავინახეთ, რომ სომეხებმა ძეგლი გახსნეს. ძეგლი მოიცავს ჩვეულებრივი დამსხვრეული ქვის ქვებს, ფერადი მოზაიკას, დაახლოებით 30 კვადრატულ მეტრ ფართობზე, ხოლო "გოგონები შადრევანთან" კომპოზიციას. კომპოზიციას ჰქონდა 1.5 მეტრი სიგანისა და 3 მეტრის სიმაღლის მთავარი ძეგლი, მარჯვენა და მარცხენა მხარეს მარმარილოს სვეტის წყაროებით. ერთ – ერთ მარმარილო სვეტზე არის 1828 ფიგურა, ზემოდან ქვემოდან, ხოლო 1978 წლის თავზე ”. ტარტარის რაიონის მკვიდრმა თქვა, რომ მსგავსი ძეგლები ყარაბაღში სომხების ჩამოსვლისთანავე განლაგებულია ტარტარის რაიონის ხანკენდსა და ჩაილში, სომეხთა ყარაბაღში ჩასვლასთან დაკავშირებით.

    2016 წელს, ფურიო დე ანგელისი, გაეროს ლტოლვილთა უმაღლესი კომისარიატის ხელმძღვანელი, ტარტარში ვიზიტის დროს, სოფელ შიხარხში, მარაგა-150-ის ძეგლს ეწვია და შეიმუშავა ძეგლის სურათები.

    სომხური მარაგა-150 ძეგლის ნაშთები მდებარეობს შიკარხის დასახლებაში, ქალაქ ტარტარიდან რამდენიმე კილომეტრში. ძეგლის ისტორიული და პოლიტიკური მნიშვნელობის გათვალისწინებით, ლტოლვილთა და იძულებით გადაადგილებულ პირთა სახელმწიფო კომიტეტმა ჩაატარა რემონტი, ლანდშაფტის მოწყობა, ფარიკაობა და განათების სისტემები. ასევე, მარაგა-150 ძეგლის ისტორიული დოკუმენტების, ინფორმაციის და ფოტოების სახელმწიფო კომიტეტი შეგროვდა არქივიდან და შეიქმნა სტრიქონები აზერბაიჯანულ, რუსულ და ინგლისურ ენებზე.

    წყაროები:

    https://az.wikipedia.org/wiki/Mara%C4%9Fa-150_abid%C9%99si

    http://www.refugees-idps-committee.gov.az/en/news/464.html

    https://www.azertag.com/xeber/1106132

    https://www.ziyabunyadov.com/blank-c35n

     

    ჟურნალისტთა საზოგადოებრივი ასოციაციის თავმჯდომარე დიასპორული საქმიანობის მხარდაჭერას, ფუად ჰუსეინზაძეს

     

  • სამმხრივმა მინისტერიალმა კიდევ ერთხელ აჩვენა საქართველო-აზერბაიჯანი-თურქეთის მზადყოფნა კავშირების გაღრმავებაზე - დ. ზალკალიანი

    23.12.2019 თბილისი - თბილისში,  საქართველო-აზერბაიჯანი-თურქეთის სამმხრივი საგარეო საქმეთა მინისტერიალის მერვე შეხვედრა გაიმართა. მინისტერიალის ფარგლებში ხელი მოეწერა  ერთობლივ განცხადებას და „2020-2022 წლების სამმხრივი სექტორული თანამშრომლობის ახალ სამოქმედო გეგმას. 

    საქართველოს საგარეო საქმეთა მინისტრის შეფასებით, აღნიშნული ფორმატი რეგიონული თანამშრომლობის ყოვლისმომცველ და წარმატებულ მექანიზმს წარმოადგენს: „ეს ფორმატი კარგ შესაძლებლობას გვაძლევს, განვიხილოთ სამმხრივი თანამშრომლობის დღის წესრიგში არსებულ საკითხთა ფართო სპექტრი სხვადასხვა მიმართულებით“. მინისტრის მიხედვით, ის ფაქტი რომ დღეს გამართული შეხვედრა რიგით მერვეა, სამმხრივ ფორმატში საქართველო-აზერბაიჯანი-თურქეთის მყარი პოლიტიკური დიალოგის მაჩვენებელია.

    „ორმხრივ დონეზე, საქართველოს სამაგალითო ურთიერთობები აქვს აზერბაიჯანთან და თურქეთთან. ეს ორი ქვეყანა საქართველოს უმსხვილესი სავაჭრო პარტნიორია; ჩვენ გვაკავშირებს სტრატეგიული პარტნიორობა და მრავალგანზომილებიანი თანამშრომლობა, რომელიც მოიცავს პოლიტიკის, სავაჭრო-ეკონომიკურ, კულტურის, ტრანსპორტის, ენერგეტიკისა და სხვა მრავალ სფეროს“ აღნიშნა დავით ზალკალიანმა. 

    დამკვიდრებული ტრადიციისამებრ, შეხვედრის ფარგლებში ხელი მოეწერა ერთობლივ განცხადებას და „2020-2022 წლების სამმხრივი სექტორული თანამშრომლობის ახალ სამოქმედო გეგმას“ - სამმხრივი ფორმატის მნიშვნელოვან დოკუმენტს, რომელიც განსაზღვრავს ყველა სფეროში სამი ქვეყნის საერთო ინტერესების კონკრეტულ ქმედებებსა და გეგმებს, ასევე, სამმხრივი სექტორული თანამშრომლობის მექანიზმებს.

    შეხვედრისას განსაკუთრებული ყურადღება დაეთმო ერთობლივ რეგიონულ სატრანსპორტო-ენერგეტიკულ პროექტებზე დისკუსიას. დაფიქსირდა ტრანსკასპიური მილსადენის პროექტის რეალიზაციის მნიშვნელობა და საქართველოს, აზერბაიჯანისა და თურქეთის როლი, კასპიის რეგიონიდან ევროპის მიმართულებით ენერგორესურსების ტრანსპორტირების საკითხში და ევროპის ენერგოუსაფრთხოების უზრუნველყოფაში. ხაზი გაესვა უკვე წარმატებულად განხორციელებულ ბაქო-თბილისი-ჯეიჰანის და ბაქო-თბილისი-ერზერუმის ენერგეტიკულ პროექტებს. ამავდროულად, მინისტრებმა კიდევ ერთხელ დაადასტურეს მზადყოფნა, რომ გაგრძელდეს კოორდინაცია სამხრეთის ენერგეტიკული დერეფნის სრულყოფილად რეალიზაციისათვის. ასევე, აღინიშნა ტრანს-ანატოლიური ბუნებრივი აირის მილსადენის (TANAP) პროექტის მე-2 ეტაპის დასრულების მნიშვნელობა.

    „აზერბაიჯანი-საქართველო-თურქეთის სტრატეგიული მდებარეობისა და სატრანსპორტო პოტენციალის გათვალისწინებით, ცხადია, დიდ მნიშვნელობას ვანიჭებთ თანამშრომლობის გაღრმავებას ევროპა-აზიის დამაკავშირებელი სატრანსპორტო დერეფნის შეუფერხებელი ფუნქციონირებისათვის. ამ თვალსაზრისით, გამოვხატეთ მზაობა, განვაგრძოთ მჭიდრო ურთიერთობა მაქსიმალურად მიმზიდველი პირობების უზრუნველსაყოფად და ჩვენი სატრანზიტო პოტენციალის საერთაშორისო დონეზე წარმოსაჩენად. გამოვყავით, ბაქო-თბილისი-ყარსის სარკინიგზო მაგისტრალის პროექტი, რომელიც საგრძნობლად ამცირებს ტვირთების გადაზიდვის დროს და ხარჯებს და გახდა ევროპისა და აზიის დამაკავშირებელი კონკურენტუნარიანი მარშრუტი“.

    შეხვედრაზე აღინიშნა სამი ქვეყნის განსაკუთრებული როლი ისტორიული აბრეშუმის გზის აღდგენის საკითხში, რომელიც კიდევ უფრო გააღრმავებს ქვეყნებს შორის თანამშრომლობას და გააძლიერებს ხალხთა შორის კონტაქტებს. ამასთან, დაფიქსირდა ერთობლივი მიდგომა, რომ ხელი უნდა შეეწყოს ბიზნეს-წრეებს შორის თანამშრომლობის გააქტიურებას, სამმხრივი ბიზნეს-ფორუმების ჩატარებას, მცირე და საშუალო ბიზნესის გააქტიურებას.

    შეხვედრისას განსაკუთრებული ყურადღება დაეთმო რეგიონში არსებულ გამოწვევებსა და უსაფრთხოების საკითხებს. „უდავოა, რომ არსებული კონფლიქტები სერიოზულ საფრთხეს უქმნის მშვიდობას, საერთაშორისო სტაბილურობას და უსაფრთხოებას, ასევე, აფერხებს ეკონომიკურ განვითარებას“, აღნიშნა დავით ზალკალიანმა. ამასთან, დაფიქსირდა, რომ აღნიშნული კონფლიქტები და დავები უნდა მოგვარდეს მშვიდობიანი გზით, საერთაშორისო სამართლის პრინციპების შესაბამისად და სუვერენიტეტის, ტერიტორიული მთლიანობისა და საერთაშორისოდ აღიარებული საზღვრების ურღვევობის პრინციპების გათვალისწინებით.

    „შეჯამების სახით, კმაყოფილებით მინდა აღვნიშნო, რომ დღევანდელმა შეხვედრამ კიდევ ერთხელ მკაფიოდ წარმოაჩინა საქართველო-აზერბაიჯანი-თურქეთის მზადყოფნა კავშირების გაღრმავებაზე, რაც არსებული ურთიერთობების გამორჩეულად მზარდი დინამიური ხასიათის გამოძახილია“ -  აღნიშნა პრესკონფერენციის დასასრულს დავით ზალკალიანმა. 

    მინისტერიალის ფარგლებში მედიისთვის განცხადებები გააკეთეს აზრებაიჯანის და თურქეთის საგარეო საქმეთა მინისტრებმა, რომლებმაც ასევე მაღალი შეფასება მისცეს, საქართველოში გამართულ მინისტერიალს და ამ ფორმატში სამი ქვეყნის თანამშრომლობას. 

  • თურქეთში ფოლკლორის საერთაშორისო ფესტივალი „ჩვენებურები“ ჩატარდა

    ქ. ინეგოლში საქართველოს საელჩოსა და სტამბოლში საქართველოს გენერალური საკონსულოს მხარდაჭერით, ასევე ინეგოლის კავკასიური ფოლკლორისა და კულტურის ასოციაციის ორგანიზებით ფოკლორის საერთაშორისო ფესტივალი "ჩვენებურები" ჩატარდა.

    ღონისძიებაზე დამსწრე საზოგადოებას სიტყვით მიმართეს საქართველოს საგარეო საქმეთა სამინისტროს დიასპორასთან ურთიერთობის დეპარტამენტის დირექტორმა რატი ბრეგაძემ, საქართველოს საგანგებო და სრულუფლებიანმა ელჩმა გიორგი ჯანჯღავამ და სტამბოლში საქართველოს გენერალური კონსულის მოვალეობის შემსრულებელმა მამუკა ჯამბაზიშვილმა

     მათ  ხაზი გაუსვეს ქართული დიასპორული ორგანიზაციების საქმიანობის მნიშვნელობას, როგორც ქართული კულტურისა და ტრადიციების პოპულარიზაციის, ასევე ორ ქვეყანას შორის არსებული ურთიერთობების კიდევ უფრო განვითარების საქმეში.
     
    საღამოს ფარგლებში,  დიასპორასთან ურთიერთობის დეპარტამენტის დირექტორმა და საქართველოს ელჩმა ინეგოლის კავკასიური ფოლკლორისა და კულტურის ასოციაციის თავმჯდომარეს, ომერ ფარუქ დემირთაშს სიმბოლური საჩუქრები გადასცეს.
     
    ამასთან, ფესტივალის ფარგლებში, ინეგოლის კავკასიური ფოლკლორისა და კულტურის ასოციაციაში ჩატარდა წიგნის პრეზენტაცია, რომელიც ეძღვნება 1936-2003 წლებში თურქეთში მოღვაწე ქართველ მეცნიერს – ისტორიკოსსა და ეთნოგრაფს, მთარგმნელს, პოეტსა და პუბლიცისტს ჰაირი ჰაირიოღლუს (ვახტანგ მალაყმაძეს).
     
    ფესტივალზე საქართველოდან ჩამოსულმა ქართული ცეკვისა და სიმღერის ანსამბლებმა შეასრულეს ქართული ტრადიციული ცეკვები და სიმღერები.
     
    ფესტივალს ასევე ესწრებოდნენ ადგილობრივი ხელისუფლების წარმომადგენლები, თურქეთის ქართული დიასპორული ორგანიზაციების ხელმძღვანელები, წევრები და ადგილობრივი მოსახლეობა.

ბიზნეს ნიუსი

პოპულარული

« ივლისი 2020 »
ორ სამ ოთხ ხუთ პარ შაბ კვ
    1 2 3 4 5
6 7 8 9 10 11 12
13 14 15 16 17 18 19
20 21 22 23 24 25 26
27 28 29 30 31    

ჩვენ შესახებ

საინფორმაციო სააგენტო
“ნიუსდეი”
შეიქმნა მედია-ჰოლდინგ
“სტარვიზია”-ს
ბაზაზე.
ქართულ ინტერნეტ სივრცეში... ვრცლად

კონტაქტი

შპს "ნიუს დეი საქართველო"

მის: ლეჩხუმის ქ. 43

ტელ: (+995 32) 257 91 11

ფოსტა: avtandil@yahoo.com

 

 

სოციალური